Projectplan streekgebonden architectuur in Noord-Groningen

De geschiedenis van een stad, dorp en van het platteland weerspiegelt in de bouwwerken die er te vinden zijn. Die bebouwing bepaalt  voor een belangrijk deel de identiteit van een streek of een gebied. Zo verschilt een Groningse boerderij op de klei  qua vorm, maat, schaal, materiaalgebruik en detaillering van bijvoorbeeld een Drentse of een Limburgse boerderij.

De identiteit van Noord-Groningen staat onder druk. Dat komt door de aardbevingen. Die zorgen er voor dat gebouwen moeten worden versterkt of gesloopt. Hele straten en wijk worden geherstructureerd. Dat heeft gevolgen voor het karakter en de uitstraling; de identiteit wordt daardoor aangetast.

De nieuwbouw  en  verstevigde woningen of andere panden zijn vaak niet meer herkenbaar als typisch voor de streek. Ze kunnen bij wijze van spreken even goed in Brabant of in Flevoland  staan.

Om het streekeigene te behouden, is het zaak dat nieuwbouw zorgvuldig op de bestaande bebouwing wordt afgestemd. Zeker als het gaat om historische bebouwing of, zoals in het geval van Onderdendam, een beschermd dorpsgezicht.

Om die afstemming te laten slagen, moet eerst in beeld worden gebracht welke typisch streekeigen kenmerken er in de omgeving te vinden zijn. Op basis daarvan kan een architect gericht aan de slag; die heeft daarmee concrete handvatten én een inspiratiebron om tot een ontwerp dat met de omgeving harmonieert te komen.

Libau is een onafhankelijke adviesorganisatie voor ruimtelijke kwaliteit en cultureel erfgoed in Groningen en Drenthe. Door hen is een beschrijving gemaakt:  'Dorpsbebouwing in Groningen'. Hierin wordt een uitgebreid overzicht gegeven van die zaken die de architectuur hier 'typisch Gronings' maken.

'Proeftuin Onderdendam'

Aan de Stadsweg in Onderdendam stonden tot voor een paar jaar geleden zeven huurwoningen. Die zijn gesloopt omdat ze verouderd waren. Sindsdien ligt er een 'gat'. Op die locatie moeten zes nieuwe huurwoningen van woningstichting Wierden en Borgen  komen.

Om die nieuwbouw optimaal te laten aansluiten bij de omgeving is door de gemeente een projectplan opgesteld. Dat is gebeurd in nauwe samenwerking met de plaatselijke werkgroep GOO, Wierden en Borgen  en de Nationaal Coördinator Groningen.

De uitgangspunten van het projectplan zijn ook toe te passen op andere plaatsen in het aardbevingsgebied.

Het rapport van Libau is de leidraad waarmee drie architectenbureaus/bouwbedrijven aan de slag zijn gegaan om het 'gat' aan de Stadsweg ingevuld te krijgen. Verwacht wordt dat de resultaten daarvan in het derde kwartaal van 2017 worden gepresenteerd. Bij de uiteindelijke keuze voor een ontwerp worden ook de Onderdendammers betrokken.

Naast een 'streekeigen architectuur' moeten de woningen ook voldoen aan  zaken als levensloopbestendigheid, duurzaamheid en aardbevingsbestendigheid.

Downloads:

Dit project wordt mede mogelijk gemaakt door (financiële) bijdragen van:

  • De provincie Groningen
  • Woningstichting Wierden & Borgen
  • De Nationaal Coördinator Groningen
  • Gemeente Bedum